Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie zaktywizowania gospodarki morskiej państwa

   Przesyłając poniżej odpowiedź na interpelację pana posła Jana Kulasa z dnia 16 października 1998 r., pragnę przypomnieć, że szerszą informację na temat prac Ministerstwa Transportu i Gospodarki Morskiej w zakresie gospodarki morskiej przedstawiłem w odpowiedzi na interpelację pana posła Jana Kulasa w dniu 12 marca 1998 r. W odpowiedzi tej zostały przedstawione podstawowe kierunki i zadania w zakresie dostosowania polskiej gospodarki morskiej do wymogów i standardów Unii Europejskiej.

   1. Gospodarka morska jest integralną częścią całej gospodarki narodowej i w związku z tym korzysta w pełnym zakresie ze wszystkich instrumentów i rozwiązań podejmowanych przez rząd w ramach prowadzonej polityki gospodarczej. Główne cele i zasady tej polityki są zawarte w Umowie Koalicyjnej UW-AWS i expose sejmowym prezesa Rady Ministrów inaugurującym działalność rządu premiera Jerzego Buzka.

   Zasady polityki gospodarczej rządu nie przewidują tworzenia specyficznych czy wyjątkowych warunków działania dla poszczególnych sektorów naszej gospodarki. Zgodnie z zakresem swego działania Ministerstwo Transportu i Gospodarki Morskiej w ramach polityki transportowej przygotowuje ˝Założenia polityki transportowej w odniesieniu do transportu morskiego z uwzględnieniem wymogów i standardów Unii Europejskiej˝. W projekcie tych założeń znajdują się propozycje w zakresie przystosowania naszego transportu morskiego do działania w warunkach UE oraz do harmonijnego włączenia transportu morskiego do krajowego i europejskiego systemu transportowego.

   Pragnę zaznaczyć, że sprawy funkcjonowania i rozwoju przedsiębiorstw transportu morskiego należą do ministra skarbu państwa, który jest organem założycielskim lub sprawuje nadzór właścicielski nad poszczególnymi podmiotami gospodarki morskiej.

   Najważniejszym przedsięwzięciem programowym Ministerstwa Transportu i Gospodarki Morskiej było opracowanie przyjętego przez KERM we wrześniu br. ˝Planu rozwoju infrastruktury transportowej w Polsce do 2015 roku˝. Plan ten zawiera wykaz zadań w zakresie infrastruktury transportu morskiego. Wychodzimy z założenia, że bez sprawnej i nowoczesnej infrastruktury transportowej nie ma możliwości podniesienia konkurencyjności polskiego transportu morskiego i harmonijnej integracji krajowego systemu transportowego z transeuropejską siecią transportową.

   Jako dokumenty realizacyjne do przyjętego przez rząd planu Ministerstwo Transportu i Gospodarki Morskiej przygotowało ˝Średniookresową strategię działań resortu transportu i gospodarki morskiej w latach 1998-2001 na tle strategii długookresowej do 2015 r.˝ oraz ˝Plan rzeczowo-finansowy rozwoju infrastruktury transportowej w latach 1999-2001˝.

   2. Przedsiębiorstwa transportu morskiego i innych sektorów gospodarki morskiej będą korzystały w pełnym zakresie z przygotowanych przez rząd projektów ustaw. Do Sejmu zostały skierowane przez rząd projekty ustaw:

   - Prawo działalności gospodarczej,

   - o dopuszczalności i monitorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorstw,

   - Prawo dewizowe.

   Ministerstwo ze swej strony przygotowało projekty ustaw:

   - o bezpieczeństwie morskim,

   - o rejestrze międzynarodowym,

   - Kodeks morski.

   Terminy i rozpatrzenie ww. projektów ustaw zależą od tempa uzgodnień międzyresortowych i od harmonogramu prac sejmowych. Z punktu widzenia rządu priorytet posiadają projekty ustaw związanych z wdrażaniem pakietu reform społecznych, a także dostosowaniem naszego ustawodawstwa do regulacji UE i NATO.

   3. Kompetencje w zakresie polityki gospodarczej, jak i polityki podatkowej i budżetowej należą odpowiednio do kompetencji ministra gospodarki i ministra finansów. Minister transportu i gospodarki morskiej może wyłącznie proponować ww. ministrom rozpatrzenie możliwości wprowadzenia odpowiednich instrumentów polityki gospodarczej i finansowej w stosunku do poszczególnych sektorów transportu. Jest to zgodne z postanowieniami art. 20 i 22 Konstytucji RP, które wykluczają możliwość preferencyjnego traktowania poszczególnych gałęzi gospodarki. Z proponowanych instrumentów wspierających przedsiębiorstwa transportu morskiego, których włączenie zaproponowano do projektu budżetu państwa na 1999 r. wymienić należy:

   - ustanowienie na 1999 r. bezcłowego kontyngentu taryfowego ilościowego na import paliw dla żeglugi morskiej,

   - utrzymanie stawki 0% VAT dla operacji morskich w polskich portach morskich,

   - utrzymanie zwolnienia z podatku akcyzowego paliw okrętowych,

   - obniżenie projektowanej na 1999 r. skali podwyżki stawki opłaty skarbowej od dokumentów przewozowych morskich.

   Ponadto zgłoszono wnioski o ustanowienie dotacji:

   - na wykup licencji połowowych przez przedsiębiorstwa dalekomorskie,

   - na dopłaty do odsetek od kredytów na cele gospodarki rybnej,

   - na zarybianie polskich obszarów morskich.

   4. Zgodnie z ustawą o portach i przystaniach morskich minister skarbu państwa jest większościowym udziałowcem w nowo powołanych zarządach portów morskich o podstawowym znaczeniu dla gospodarki morskiej. Jako organ sprawujący nadzór właścicielski uczestniczy poprzez desygnowanych przez siebie członków rad nadzorczych w formułowaniu kierunków rozwoju poszczególnych portów morskich i projektowaniu niezbędnych rozwiązań systemowych.

   5. Pragnę poinformować, że zgodnie z ˝Planem pracy Komisji Transportu i Łączności na okres od 1 lipca 1998 r. do 31 grudnia 1998 r.˝ komisji przedstawiony został dokument MTiGM ˝Informacja z realizacji ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich w zakresie kompetencji ministra transportu i gospodarki morskiej˝. Informacja ta zawiera niezbędne i interesujące pana posła Jana Kulasa informacje.

   6. Ministerstwo Transportu i Gospodarki Morskiej aktywnie wspiera i współuczestniczy w organizowaniu różnorodnych przedsięwzięć mających na celu promocję naszego transportu morskiego oraz pobudzanie aspiracji morskich współczesnych Polaków. Tradycyjnie co roku organizowane są centralne obchody Dni Morza. W roku bieżącym obchody te odbyły się w Pucku i były one powiązane z 650-leciem nadania temu miastu praw miejskich. W roku przyszłym centralne obchody Dni Morza odbędą się w Darłowie.

   Największym naszym międzynarodowym przedsięwzięciem promocyjnym w 1998 r. była Światowa Wystawa EXPO '98 w Lizbonie, która odbywała się pod hasłem ˝Oceany - dziedzictwo dla przyszłości˝. W Lizbonie przygotowaliśmy polski pawilon, którego przewodnim motywem było hasło ˝Polska - bursztynowe wybrzeże˝. Bursztyn symbolizuje nie tylko tradycje bałtyckie Polski, ale także bursztynowy szlak przypominający historyczne więzi Polski z cywilizacją zachodnioeuropejską i obszarem śródziemnomorskim. Nasz udział w EXPO '98 w Lizbonie należy ocenić pozytywnie. Nasz pawilon wyróżniał się oryginalnością i atrakcyjnym kształtem plastycznym. Odwiedziło go ponad 1,6 mln osób.

   Ponadto Ministerstwo Transportu i Gospodarki Morskiej zorganizowało, zgodnie z rezolucją nr 1994/48 z dnia 29 lipca 1994 r. Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych krajowe obchody Międzynarodowego Roku Mórz i Oceanów w Polsce. Celem obchodów było przybliżenie społeczeństwu problematyki roli i wykorzystania mórz i oceanów dla dobra ludzkości, a także wskazanie zagrożeń płynących z naruszenia równowagi w przyrodzie oraz przedstawienie wysiłków na rzecz ograniczenia szkodliwej działalności człowieka dla środowiska morskiego. Minister transportu i gospodarki morskiej powołał Krajowy Komitet Koordynacyjny Obchodów. Zorganizowano wspólnie z Polską Akademią Nauk, Ministerstwem Spraw Zagranicznych, Urzędem Komitetu Integracji Europejskiej i Instytutem Morskim w Gdańsku Centralną Konferencję poświęconą obchodom Międzynardowego Roku Mórz i Oceanów w Polsce. Konferencja odbyła się 23 października 1998 r. w Pałacu Staszica. Ministerstwo wysłało panu posłowi J. Kulasowi zaproszenie na tę konferencję.

   Do obchodów Międzynarodowego Roku Mórz i Oceanów nawiązywały też uroczystości z okazji 80-lecia powstania Marynarki Wojennej RP. Istotnym elementem obchodów w Polsce było 50-lecie działalności Międzynarodowej Organizacji Morskiej IMO, które odchodzono w ramach Światowego Dnia Morza.

   Należy również wspomnieć o IX Międzynardowych Targach Morskich BALTEXPO, które odbyły się w Gdańsku. Na targach zaprezentowano wiele nowych technologii i rozwiązań technicznych, których głównym zastosowaniem jest ograniczenie zanieczyszczeń środowiska morskiego, poprawa bezpieczeństwa żeglugi i życia na morzu.

   7. Ministerstwo utrzymuje systematyczne kontakty ze środkami masowego przekazu interesującymi się gospodarką morską. Corocznie organizowana jest konferencja prasowa ministra podczas centralnych obchodów Dni Morza. Dziennikarze pism zajmujących się problematyką morską są zapraszani na inne konferencje prasowe, o ile ich problematyka obejmuje sprawy transportu morskiego. Dotyczy to w szczególności spotkań ministra i podsekretarza stanu z dziennikarzami na Wybrzeżu. Biuro Prasowe ministra służy środkom masowego przekazu bieżącą pomocą i bezpośrednimi kontaktami.

   Przedstawiając powyższe pragnę podziękować panu posłowi J. Kulasowi za zainteresowanie problematyką transportu morskiego i pozwalam sobie wyrazić pogląd, że pomoc Sejmu RP i współdziałanie jego przedstawicieli z Ministerstwem Transportu i Gospodarki Morskiej i innymi organami rządowymi przyczynić się powinny do przyspieszenia procesów restrukturyzacyjnych i dostosowawczych związanych z naszym wejściem do Unii Europejskiej i pełniejszym wykorzystaniem walorów nadmorskiego położenia kraju.

   Podsekretarz stanu

   Krzysztof Luks

   Warszawa, dnia 6 listopada 1998 r.