Debaty sejmowePierwsza Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie nowych egzaminów maturalnych

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację pana posła Zdzisława Kałamagi, uprzejmie informuję, że Ministerstwo Edukacji Narodowej upowszechniło informacje dotyczące zmian w egzaminie maturalnym z odpowiednim wyprzedzeniem, ogłaszając następujące akty wykonawcze do ustawy o systemie oświaty:

   - rozporządzenie ministra edukacji narodowej z dnia 15 lutego 1999 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego (DzU nr 14, poz. 129),

   - rozporządzenie ministra edukacji narodowej z dnia 19 kwietnia 1999 r. w sprawie zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy oraz przeprowadzania egzaminów i sprawdzianów w szkołach publicznych (DzU nr 41, poz. 413),

   - rozporządzenie ministra edukacji narodowej z dnia 21 lutego 2000 r. w sprawie standardów wymagań będących podstawą przeprowadzania sprawdzianów i egzaminów (DzU nr 17, poz. 215).

   Wszystkie ww. rozporządzenia dotyczą zagadnień związanych z nowym systemem egzaminów zewnętrznych, w tym egzaminu maturalnego, który wejdzie w życie w 2002 r.

   Zgodnie z rozporządzeniem w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów na egzamin maturalny składają się następujące przedmioty obowiązkowe:

   - język polski - egzamin ustny i pisemny,

   - język obcy nowożytny - egzamin ustny i pisemny,

   - matematyka - egzamin pisemny.

   Ponadto w celu uzyskania świadectwa dojrzałości niezbędne będzie zdanie egzaminu pisemnego z przynajmniej jednego spośród następujących przedmiotów: biologia, chemia, fizyka, geografia, historia, drugi język obcy nowożytny (egzamin ustny i pisemny), język obcy klasyczny.

   W koncepcji egzaminu maturalnego z wszystkich przedmiotów nastąpiły bardzo istotne zmiany. Polegają one przede wszystkim na tym, że część pisemna egzaminu będzie przeprowadzana i oceniana przez egzaminatorów okręgowych komisji egzaminacyjnych, a więc osoby niezwiązane z daną szkołą i w związku z tym całkowicie obiektywne i bezstronne. Podstawą oceny będą jednakowe dla wszystkich standardy wymagań, co z kolei zapewni pełną równoważność świadectw dojrzałości bez względu na miejsce ich wydania. Kolejną zmianą dotyczącą przedmiotów obowiązkowych jest możliwość zdawania ich na poziomie podstawowym lub rozszerzonym, zależnie od dalszych planów edukacyjnych zdającego.

   Dyrektorzy szkół i nauczyciele otrzymali podstawowe informacje na temat założeń egzaminu maturalnego w nowej formie w ww. dokumentach prawnych. Nie były to jednak ani pierwsze, ani jedyne informacje na ten temat przekazywane szeroko pojętej społeczności oświatowej. W maju 1998 r. opublikowane zostały założenia reformy systemu oświaty, które poddane zostały szerokiej konsultacji w środowisku nauczycielskim. W tej publikacji bardzo dokładnie przedstawiona została m.in. nowa koncepcja egzaminu maturalnego. Licznie napływające uwagi stały się podstawą do ostatecznego sformułowania zarówno merytorycznych, jak organizacyjnych założeń tzw. nowej matury zawartych w cytowanym rozporządzeniu z dnia 19 kwietnia 1999 r. We wrześniu 1999 r. Centralna Komisja Egzaminacyjna rozesłała do tysiąca wybranych nauczycieli z całego kraju propozycje Standardów wymagań egzaminacyjnych wraz z opisem egzaminu i przykładowymi zadaniami z prośbą o opinie. Po wprowadzeniu uwag wynikających z tej konsultacji propozycje zostały wydane drukiem i rozesłane do szkół, stowarzyszeń nauczycielskich, organów samorządowych oraz sejmowej Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży.

   Rozporządzenie ministra edukacji narodowej o ocenianiu i egzaminowaniu mówi o konieczności ogłoszenia syllabusów na dwa lata przed terminem egzaminu. Ponieważ egzamin będzie się odbywał w maju i czerwcu 2002 r., komisje okręgowe w maju 2000 r. ogłosiły syllabusy ze wszystkich przedmiotów na swoich stronach internetowych. W wydaniu książkowym pierwsze zeszyty (język polski i matematyka) zaczęły docierać do szkół w pierwszych dniach czerwca i do połowy lipca dotarły wszystkie. Każda szkoła ponadpodstawowa w Polsce dostała jeden darmowy komplet syllabusów. W wolnej sprzedaży syllabusy ukazały się w połowie sierpnia, w sprzedaży wysyłkowej były już od lipca. Pierwszego września 2000 r. każdy zainteresowany nauczyciel i uczeń mógł się zaopatrzyć we własny syllabus lub korzystać z egzemplarzy znajdujących się w szkolnej bibliotece, które sfinansowało Ministerstwo Edukacji Narodowej. Ponadto zarówno centrala, jak i okręgowe komisje egzaminacyjne prowadzą szeroko zakrojoną akcję informacyjną przy wykorzystaniu środków masowego przekazu. Przykładowo można podać następujące działania. W latach 1999-2000 dwukrotnie w Radiu BIS, w programie ogólnopolskim został zorganizowany cykl audycji poświęconych egzaminom, w których pracownicy MEN i CKE przedstawiali nowe zasady zewnętrznego oceniania i odpowiadali na pytania telefoniczne radiosłuchaczy. Podobne audycje organizują rozgłośnie regionalne z pracownikami komisji okręgowych. Dyrektor CKE i kierownik Wydziału Matur CKE przedstawiali w telewizji ogólnopolskiej nowe zasady egzaminowania i odpowiadali na pytania telewidzów. W podobnych audycjach telewizji regionalnych uczestniczyli pracownicy okręgowych komisji egzaminacyjnych. W prasie centralnej i regionalnej ukazują się często artykuły autorstwa pracowników resortu oświaty przedstawiające zasady przeprowadzania nowego egzaminu. Czasopisma skierowane do maturzystów (np. ˝Perspektywy˝), a także czasopisma przedmiotowe dla nauczycieli, również publikują artykuły poświęcone egzaminom z poszczególnych przedmiotów, wyjaśniające wprowadzane zmiany.

   Przedstawione wyżej informacje świadczą o tym, że ze strony Ministerstwa Edukacji Narodowej oraz centralnej i okręgowych komisji egzaminacyjnych podjęto wiele możliwych działań, by pełna informacja na temat nowej formy egzaminu maturalnego dotarła do wszystkich zainteresowanych w terminie pozwalającym na właściwe przygotowanie uczniów do sprostania wymaganiom tego egzaminu.

   Mamy nadzieję, że planowany na początek roku szkolnego 2001/2002 próbny egzamin maturalny we wszystkich szkołach średnich zakończy się powodzeniem i pozwoli na rozwianie wszelkich obaw zarówno nauczycieli, jak i uczniów oraz ich rodziców. Jesteśmy przekonani, że przeprowadzone wiosną 2002 r. sprawdzian i egzaminy staną się ważnym elementem reformy edukacyjnej i będą służyły podnoszeniu jakości kształcenia i wzbogaceniu oferty edukacyjnej dla polskich dzieci i młodzieży.

   Z poważaniem

   Podsekretarz stanu

   Wojciech Książek

   Warszawa, dnia 25 stycznia 2001 r.